فیلترهای دیسکی یکی از ابزارهای کلیدی در سیستم های تصفیه آب، به ویژه در کشاورزی و آبیاری تحت فشار، هستند که برای حذف ذرات معلق و ناخالصی های موجود در آب مورد استفاده قرار می گیرند. در میان انواع مختلف فیلترهای دیسکی، فیلتر دیسکی هلیکس بلند به دلیل طراحی پیشرفته و کارایی بالا، جایگاه ویژه ای در صنعت تصفیه آب دارد. این نوع فیلتر با بهره گیری از فناوری گریز از مرکز و ساختار دیسکی فشرده، توانایی بالایی در جداسازی ذرات معلق از آب دارد و به طور گسترده در سیستم های آبیاری قطره ای و سایر کاربردهای صنعتی و کشاورزی استفاده می شود. در این مقاله، به بررسی جامع فیلتر دیسکی هلیکس بلند، ساختار، نحوه عملکرد، کاربردها، مزایا، معایب و نکات مهم در استفاده از آن پرداخته خواهد شد. همچنین، در بخشی از مقاله، به مقایسه مختصر این فیلتر با سایر فیلترهای مورد استفاده در آبیاری اشاره می کنیم.

فیلتر دیسکی هلیکس بلند چیست؟
فیلتر دیسکی هلیکس بلند نوعی فیلتر تصفیه آب است که از مجموعه ای از دیسک های پلاستیکی فشرده تشکیل شده است. این دیسک ها که معمولاً از جنس پلی پروپیلن یا پلی آمید ساخته می شوند، دارای شیارهای بسیار ریز با دقت های مختلف (معمولاً بین ۵ تا ۲۰۰ میکرون) هستند که ذرات معلق مانند شن، ماسه، جلبک ها و سایر ناخالصی ها را از آب جدا می کنند. ویژگی بارز فیلتر هلیکس بلند، وجود یک پروانه یا قطعه هلیکال در بخش ورودی فیلتر است که جریان آب را به صورت گردابی (سانتریفیوژ) درمی آورد. این مکانیزم باعث می شود ذرات درشت تر به دیواره های داخلی فیلتر هدایت شده و از دیسک ها فاصله بگیرند، که این امر به بهبود راندمان تصفیه و کاهش دفعات شستشوی فیلتر کمک می کند.
فیلتر هلیکس بلند، همان طور که از نامش پیداست، نسبت به مدل های کوتاه تر دارای ارتفاع بیشتری است و معمولاً برای آب هایی با حجم بالا یا میزان ناخالصی زیاد طراحی شده است. این فیلترها در سایزهای مختلف (مانند ۲، ۳، ۴ و ۶ اینچ) تولید می شوند و توانایی تحمل فشار کاری تا ۱۰ بار را دارند. بدنه این فیلترها معمولاً از مواد پلیمری مقاوم ساخته شده و کمربندهای استیل ضدزنگ برای نگه داری دیسک ها و سهولت در باز و بسته کردن آن ها استفاده می شود.

ساختار و نحوه عملکرد فیلتر دیسکی هلیکس بلند
فیلتر دیسکی هلیکس بلند از اجزای متعددی تشکیل شده است که هر یک نقش مهمی در فرآیند تصفیه ایفا می کنند:
- بدنه فیلتر: بدنه معمولاً از پلی پروپیلن یا پلی آمید ساخته شده و در برابر فشار، گرما، سرما و مواد شیمیایی مقاوم است.
- دیسک های فیلتر: این دیسک ها، که قلب اصلی فیلتر هستند، به صورت فشرده روی هم قرار گرفته و دارای شیارهای بسیار ریز برای به دام انداختن ذرات معلق هستند.
- پروانه هلیکال: این قطعه در بخش ورودی فیلتر قرار دارد و با ایجاد جریان گردابی، ذرات درشت تر را از دیسک ها دور نگه می دارد.
- کمربند استیل: برای محکم کردن درپوش و دیسک ها استفاده می شود و امکان باز و بسته کردن آسان برای شستشو را فراهم می کند.
- ورودی و خروجی: فیلتر دارای دو مجرای ورودی و خروجی است که آب تصفیه نشده از ورودی وارد شده و پس از فیلتراسیون از خروجی خارج می شود.
- مانومترها: در برخی مدل ها، جایگاه هایی برای نصب مانومتر در ورودی و خروجی فیلتر تعبیه شده تا اختلاف فشار را نشان دهد و زمان مناسب برای شستشو را مشخص کند.

نحوه عملکرد فیلتر هلیکس بلند به این صورت است که آب تصفیه نشده از طریق ورودی وارد فیلتر شده و با عبور از پروانه هلیکال، جریان گردابی ایجاد می شود. این جریان باعث می شود ذرات درشت تر به دیواره های داخلی فیلتر هدایت شده و از تماس مستقیم با دیسک ها جلوگیری شود. سپس آب از میان شیارهای دیسک ها عبور کرده و ذرات ریزتر در این شیارها به دام می افتند. آب تصفیه شده از خروجی خارج شده و برای استفاده در سیستم های آبیاری یا سایر کاربردها آماده می شود.
کاربردهای فیلتر دیسکی هلیکس بلند
فیلتر دیسکی هلیکس بلند به دلیل کارایی بالا و طراحی پیشرفته، کاربردهای متنوعی در صنایع مختلف دارد. مهم ترین کاربردهای این فیلتر عبارتند از:
- آبیاری کشاورزی: فیلتر هلیکس بلند به طور گسترده در سیستم های آبیاری قطره ای و بارانی استفاده می شود. این فیلتر با حذف ذرات معلق، از گرفتگی قطره چکان ها و نازل ها جلوگیری کرده و عمر مفید سیستم آبیاری را افزایش می دهد.
- تصفیه پساب: در تصفیه پساب های کشاورزی و صنعتی، این فیلتر برای حذف ذرات معلق و بهبود کیفیت آب مورد استفاده قرار می گیرد.
- تصفیه آب خانگی و صنعتی: در سیستم های آب شیرین کن، موتورخانه ها و کاربردهای خانگی کوچک، فیلتر هلیکس بلند برای پیش تصفیه آب به کار می رود.
- گلخانه ها: در گلخانه های کوچک و بزرگ، این فیلتر برای تأمین آب تمیز و جلوگیری از انسداد سیستم های آبیاری استفاده می شود.
- صنایع مختلف: در صنایعی مانند پتروشیمی، نفت و گاز، و تأسیسات پالایشگاهی، این فیلتر برای حذف ذرات معلق از آب یا سایر سیالات به کار می رود.

مزایای فیلتر دیسکی هلیکس بلند
فیلتر دیسکی هلیکس بلند به دلیل طراحی منحصربه فرد و ویژگی های خاص، مزایای متعددی دارد:
- راندمان بالا: فناوری گریز از مرکز در این فیلتر باعث کاهش گرفتگی دیسک ها و افزایش راندمان تصفیه می شود.
- کاهش دفعات شستشو: به دلیل جداسازی ذرات درشت تر توسط جریان گردابی، نیاز به شستشوی معکوس (بک واش) کمتر است.
- مقاومت بالا: استفاده از مواد پلیمری مقاوم و کمربند استیل ضدزنگ، طول عمر فیلتر را افزایش می دهد.
- نصب و نگهداری آسان: طراحی ساده و امکان باز و بسته کردن سریع، شستشوی دستی یا اتوماتیک را آسان می کند.
- انعطاف پذیری: این فیلتر در سایزها و دقت های مختلف (۵ تا ۲۰۰ میکرون) موجود است و برای کاربردهای متنوع مناسب است.
- کاهش مصرف آب در بک واش: به دلیل تمرکز بر ذرات ریزتر، مقدار آب موردنیاز برای شستشوی معکوس کاهش می یابد.
معایب و محدودیت ها
با وجود مزایای متعدد، فیلتر دیسکی هلیکس بلند نیز محدودیت هایی دارد:
- هزینه اولیه بالا: فیلترهای هلیکس بلند، به ویژه مدل های اتوماتیک، ممکن است گران تر از فیلترهای مدولار یا توری باشند.
- نیاز به شستشوی دوره ای: در صورت استفاده از آب با ناخالصی زیاد، دیسک ها ممکن است به سرعت پر شوند و نیاز به شستشوی مکرر داشته باشند.
- محدودیت در حذف ذرات بیولوژیکی: این فیلتر برای حذف جلبک ها و مواد بیولوژیکی در مقادیر زیاد کارایی کمتری دارد و ممکن است نیاز به فیلترهای مکمل مانند فیلتر شنی باشد.
مقایسه فیلترهای دیسکی با سایر فیلترها در آبیاری
در سیستم های آبیاری، انواع مختلفی از فیلترها مانند فیلترهای شنی، توری، هیدروسیکلون و دیسکی استفاده می شوند. فیلترهای دیسکی هلیکس بلند در مقایسه با فیلترهای توری سطح فیلتراسیون بیشتری دارند، اما فاصله زمانی بین شستشوها در آن ها کوتاه تر است. فیلترهای شنی برای حذف ذرات درشت تر مناسب ترند، اما برای ذرات ریز (زیر ۱۰۰ میکرون) کارایی کمتری دارند. هیدروسیکلون ها برای جداسازی شن و ماسه سنگین مناسب اند، اما در حذف جلبک ها یا ذرات سبک تر ناکارآمد هستند. فیلتر دیسکی هلیکس بلند به دلیل ترکیب فناوری گریز از مرکز و دیسک های فشرده، تعادل خوبی بین دقت و راندمان ارائه می دهد و برای آبیاری قطره ای با آب های حاوی ناخالصی های متنوع بسیار مناسب است. با این حال، انتخاب فیلتر مناسب به کیفیت آب، نوع سیستم آبیاری و بودجه پروژه بستگی دارد.
شستشوی فیلتر دیسکی هلیکس بلند
شستشوی فیلتر دیسکی هلیکس بلند به دو روش دستی و اتوماتیک انجام می شود:
- شستشوی دستی: در این روش، شیر ورودی بسته شده و کمربند استیل باز می شود تا دیسک ها آزاد شوند. دیسک ها با برس یا آب شسته شده و پس از تمیز شدن، دوباره در جای خود قرار می گیرند.
- شستشوی اتوماتیک (بک واش): در مدل های اتوماتیک، جریان آب معکوس شده و ذرات به دام افتاده از دیسک ها جدا می شوند. این فرآیند با استفاده از کنترل کننده های فشار یا تایمر انجام می شود.
برای تشخیص زمان شستشو، از مانومترها استفاده می شود. اختلاف فشار بیش از ۱ بار بین ورودی و خروجی نشان دهنده نیاز به شستشو است.
نکات مهم در استفاده از فیلتر دیسکی هلیکس بلند
- انتخاب سایز مناسب: سایز فیلتر (۲، ۳، ۴ یا ۶ اینچ) باید بر اساس دبی آب و نوع کاربرد انتخاب شود.
- توجه به مش فیلتر: دقت فیلتر (۵ تا ۲۰۰ میکرون) باید با نوع ناخالصی های آب هماهنگ باشد.
- نصب صحیح: فلش های ورودی و خروجی روی فیلتر باید رعایت شوند تا عملکرد بهینه حفظ شود.
- شستشوی منظم: برای حفظ راندمان، شستشوی دوره ای (دستی یا اتوماتیک) ضروری است.
- استفاده از فیلترهای مکمل: در صورت وجود جلبک یا مواد بیولوژیکی زیاد، استفاده از فیلتر شنی یا هیدروسیکلون به عنوان پیش تصفیه توصیه می شود.

نتیجه گیری
فیلتر دیسکی هلیکس بلند یکی از پیشرفته ترین ابزارهای تصفیه آب در سیستم های آبیاری و کاربردهای صنعتی است. با بهره گیری از فناوری گریز از مرکز و دیسک های فشرده، این فیلتر کارایی بالایی در حذف ذرات معلق ارائه می دهد و نقش مهمی در حفاظت از سیستم های آبیاری قطره ای و افزایش بهره وری منابع آب ایفا می کند. اگرچه هزینه اولیه آن ممکن است بالا باشد، اما مزایایی مانند راندمان بالا، کاهش نیاز به شستشو و دوام طولانی مدت، آن را به گزینه ای مقرون به صرفه در بلندمدت تبدیل کرده است. با انتخاب صحیح سایز و مش فیلتر و نگهداری مناسب، این فیلتر می تواند به طور مؤثری کیفیت آب را بهبود بخشیده و از تجهیزات آبیاری محافظت کند.
همچنین شما میتوانید از سایت اصفهان پلاست، فیلتر دیسکی هلیکس بلند را سفارش دهید.